Protocol contra-expertise

1. Doel

Dit protocol waarborgt dat een contra-expertise onafhankelijk, integer, deskundig en controleerbaar wordt uitgevoerd. Het beschermt tegelijk de opdrachtgever, eventuele andere betrokkenen en de deskundige tegen onduidelijke verwachtingen, ongepaste beïnvloeding en onveilige omstandigheden.

Een contra-expertise biedt een zelfstandige beoordeling van een bestaande rapportage, schadevaststelling, bouwkundige toestand, gebrek, oorzaak, omvang, herstelmethode of herstelkosten. De deskundige onderzoekt of er op basis van de beschikbare informatie en eigen waarnemingen aanleiding is om tot een andere, aanvullende of juist bevestigende beoordeling te komen. De opdracht kan zien op een verzekerde gebouw- of zaakschade, zoals brand-, water-, storm-, bouw- of gevolgschade, maar ook op een bouwkundig geschil, een eenzijdig deskundigenonderzoek of een verschil tussen rapportages buiten een verzekeringsclaim.

Een contra-expertise kan een andere technische kijk opleveren. Een verschil met een eerder rapport betekent op zichzelf niet dat het eerdere rapport onjuist is. Evenmin is het doel om een vooraf gewenste uitkomst te bevestigen of een rapport te schrijven dat aansluit bij de wensen van de opdrachtgever.

Een contra-expertise of tegenbewijs biedt geen garantie op een bepaalde, juiste of voor de opdrachtgever gunstige uitkomst. NRBI/ECC en de deskundige garanderen niet dat de wederpartij, een verzekeraar, geschilleninstantie of rechter de bevindingen of conclusies overneemt. De deskundige blijft wel verplicht de opdracht zorgvuldig en vakbekwaam uit te voeren, de gebruikte informatie en beperkingen inzichtelijk te maken en aantoonbare fouten volgens de toepasselijke procedure te beoordelen.

2. Reikwijdte

Dit protocol geldt voor contra-expertises die onder verantwoordelijkheid van NRBI/ECC worden aangevraagd of uitgevoerd, onder meer bij:

Een opdracht kan bestaan uit dossieronderzoek, een opname op locatie, metingen, een schade- of herstelbegroting, overleg met een andere deskundige, of een combinatie daarvan. Een contra-expertise kan ook volledig op afstand plaatsvinden, met dossierstudie en overleg per telefoon of online en zonder opname op locatie. De offerte en opdrachtbevestiging bepalen welke werkzaamheden zijn inbegrepen en of het om een beoordeling op afstand of een onderzoek op locatie gaat.

Een contra-expertise wordt in beginsel uitgevoerd door één deskundige met passende deskundigheid voor de overeengekomen vraagstelling. Een multidisciplinaire inzet of inschakeling van een specialist is niet automatisch onderdeel van de opdracht.

Dit protocol geeft de contra-expert niet vanzelf de opdracht om polisdekking, aansprakelijkheid, contractuele rechten, causaliteit in juridische zin of de hoogte van een verzekeringsuitkering te beoordelen. Zulke vragen worden alleen onderzocht als zij uitdrukkelijk binnen de opdracht vallen en de deskundige daarvoor bevoegd en deskundig is. De deskundige maakt onderscheid tussen technische bevindingen en juridische of verzekeringstechnische standpunten.

3. Betekenis van onafhankelijkheid bij contra-expertise

De contra-expert wordt door de opdrachtgever ingeschakeld en werkt binnen de overeengekomen opdracht in diens opdracht. De contra-expertise dient het gerechtvaardigde belang van de opdrachtgever of opdrachtgevers om een zelfstandige, deskundige beoordeling en een andere technische kijk op de zaak te krijgen. De deskundige behartigt dat belang door zorgvuldig onderzoek en een controleerbaar rapport.

Bij een niet-bindende contra-expertise zijn NRBI/ECC en de deskundige geen partij bij het onderliggende geschil en beslissen zij niet tussen de betrokken partijen. De deskundige is geen advocaat of procesgemachtigde en neemt de juridische belangenbehartiging niet over. De deskundige blijft zelf verantwoordelijk voor een onafhankelijke en vakinhoudelijk verdedigbare beoordeling.

Als meer dan één opdrachtgever de contra-expertise gezamenlijk opdraagt, worden in de opdrachtbevestiging de opdrachtgevers, gezamenlijke onderzoeksvragen, informatie-uitwisseling, rapportontvangers en betalingsverdeling vastgelegd. De gezamenlijke opdracht kan alleen worden aanvaard als de belangen en instructies verenigbaar zijn met één onafhankelijke beoordeling. ECC verduidelijkt of beëindigt de gezamenlijke opdracht als een belangenconflict ontstaat.

De opdrachtgever mag de onderzoeksvragen, de aanleiding, de stukken en de eigen visie toelichten. De opdrachtgever mag feitelijke onjuistheden signaleren en relevante informatie aanleveren. De opdrachtgever mag niet bepalen welke waarnemingen worden opgenomen, welke onderzoeksmethode wordt gebruikt als die keuze inhoudelijk aan de deskundige toekomt, of welke conclusies de deskundige trekt.

De vergoeding van de deskundige is niet afhankelijk van de uitkomst, het schadebedrag, het succes van een claim, een schikking of een procesresultaat. De deskundige aanvaardt geen provisie, succesfee of voordeel dat de schijn kan wekken dat de uitkomst wordt gestuurd. De opdrachtgever mag de opdracht en vragen bepalen, maar niet het deskundigenoordeel.

De deskundige mag concluderen dat:

4. Rollen en verantwoordelijkheden

4.1 Opdrachtgever

De opdrachtgever:

4.2 Deskundige

De deskundige:

4.3 ECC

ECC staat voor Expertisecoördinatiecentrum. Binnen de NRBI-protocolroute wordt het ECC uitgevoerd door Loyal Experts namens Stichting NRBI. ECC verzorgt de organisatorische afhandeling, waaronder intake, onafhankelijkheidstoets, selectie of toewijzing van de deskundige, offerte, dossierregistratie in de LEX-Tool, planning, communicatie, financiële administratie en eventuele klachtenroute. De formele NRBI/ECC-opdracht loopt via de geregistreerde ECC-route en krijgt het in artikel 6.1 bedoelde LEX-Tool-opdrachtnummer.

ECC mag de volledigheid en begrijpelijkheid van een rapportage administratief controleren. ECC wijzigt geen technische waarnemingen, analyses of conclusies en geeft geen opdracht om een inhoudelijke uitkomst aan te passen. De organisatorische rol van Loyal Experts als uitvoerder van ECC namens NRBI maakt Loyal Experts of ECC niet tot de inhoudelijk rapporterende deskundige.

De inhoudelijke verantwoordelijkheid voor het onderzoek en het rapport ligt bij de benoemde deskundige. Bij multidisciplinair onderzoek is iedere deskundige verantwoordelijk voor het eigen vakgebied; de aangewezen hoofddeskundige beschrijft hoe de deelbeoordelingen samenhangen.

5. Onafhankelijkheidstoets en aanvaarding

Vóór aanvaarding beoordeelt ECC samen met de voorgestelde deskundige ten minste:

De deskundige meldt relevante omstandigheden volledig en tijdig. ECC legt de uitkomst van de toets en eventuele maatregelen in het dossier vast. Als een reëel belangenconflict niet kan worden weggenomen, wordt de opdracht niet aanvaard of wordt een andere deskundige voorgesteld. Een beperkte of beheersbare omstandigheid kan alleen na transparante toelichting en vastlegging worden geaccepteerd als de onafhankelijkheid daarmee niet in gevaar komt.

Toewijzing door ECC en bekendmaking van de deskundige

Een aanvrager of opdrachtgever kan ECC verzoeken om de deskundige te selecteren en toe te wijzen. ECC maakt die selectie op basis van de passende deskundigheid, onafhankelijkheid, beschikbaarheid en eventuele praktische vereisten van de opdracht. De opdrachtgever kan de benodigde expertise en onderzoeksvragen aangeven, maar de selectie is geen middel om een gewenste inhoudelijke uitkomst te verkrijgen.

Om de onafhankelijke toewijzing te beschermen, mag ECC tijdens de eerste intake- en offertefase de naam van de beoogde deskundige nog niet bekendmaken. ECC kan in die fase wel het relevante deskundigheidsprofiel, de ervaring en eventuele registraties toelichten.

Nadat de deskundige is geselecteerd en de onafhankelijkheidstoets is afgerond, wordt de identiteit met de relevante deskundigheidsgegevens vóór de inhoudelijke start bekendgemaakt aan de opdrachtgever en, waar de procedure dit vereist of de wederpartij bij het onderzoek wordt betrokken, aan de overige betrokken partijen. Zij krijgen gelegenheid een concreet en onderbouwd belangenconflict of bezwaar tegen de deskundigheid te melden. ECC beoordeelt dit bezwaar voordat het onderzoek start.

Het niet bekendmaken van de naam in de eerste intake- of offertefase is geen blijvende anonimiteit en beperkt niet het recht om de deskundige te kennen wanneer dat nodig is om de onafhankelijkheid of deskundigheid te controleren. Verdere semi-anonieme inzet is alleen mogelijk bij een afzonderlijk veiligheids- of privacybelang en voor zover dit verenigbaar is met wetgeving, de rechten van betrokkenen en de toepasselijke procedure.

Een contra-expertise die door ECC aan een deskundige wordt toegewezen, is niet daardoor bindend voor andere partijen. Een bindend karakter ontstaat alleen als alle daarvoor benodigde partijen daar vooraf uitdrukkelijk en schriftelijk mee instemmen via de afzonderlijke NRBI-procedure voor bindend deskundigenadvies, of als een rechter de deskundige benoemt. Bij bindend advies worden identiteit, deskundigheid, onafhankelijkheid, eventuele bezwaren, vraagstelling, kosten en bindende reikwijdte behandeld volgens de bindendadviesovereenkomst en het toepasselijke protocol. ECC-toewijzing vervangt die instemming of rechterlijke benoeming niet.

6. Intake en afbakening van de opdracht

De intake legt ten minste vast:

1. wie de opdrachtgever is en wie de factuur betaalt; 2. wie bij de schade of het geschil betrokken zijn; 3. de bestaande rapportage of schadevaststelling die wordt beoordeeld; 4. de aanleiding en de concrete onderzoeksvragen; 5. de locatie, het object en de relevante schade of bouwdelen;

6. of sprake is van een verzekeringsclaim, lopende procedure, hersteltraject of vervaltermijn; bij een verzekeringsclaim wordt ook de aard van de gebeurtenis vermeld, zoals brand, water- of lekkageschade, stormschade, bouwschade of gevolgschade, en wordt de bekende dekkingsstatus geregistreerd; 7. welke stukken, metingen, destructieve handelingen, laboratoriumtests of specialistische inzet nodig kunnen zijn; 8. de deliverable: bijvoorbeeld een bezoekverslag, contra-expertiserapport, schadebegroting of technische second opinion; 9. de werkwijze voor communicatie, wederhoor en rapportverstrekking;

10. de onderzoeksvorm: op locatie, op afstand of gecombineerd, en de beperkingen die daarbij horen; 11. de prijs, eventuele stelposten, uitsluitingen, kostenplafond en betalingsregeling.

De onderzoeksvragen worden neutraal en toetsbaar geformuleerd. Indien de opdrachtgever een vraag stelt die een juridisch oordeel, dekkingsoordeel of andere niet-technische beoordeling vraagt, wordt die vraag verduidelijkt, begrensd of buiten de opdracht geplaatst. Een wijziging in de opdracht wordt schriftelijk bevestigd voordat de aanvullende werkzaamheden starten.

6.1 LEX-Toolregistratie en formele validatie

Iedere contra-expertise die onder verantwoordelijkheid van NRBI/ECC wordt aangeboden, aanvaard of uitgevoerd, krijgt vóór de formele opdrachtverlening een uniek LEX-Tool-opdrachtnummer. De aanvraag wordt door ECC geregistreerd en aan dat nummer gekoppeld. De offerte, opdrachtbevestiging en latere dossierstukken verwijzen naar hetzelfde nummer.

Het LEX-Tool-dossier bevat, voor zover van toepassing, de intake en onderzoeksvragen, onafhankelijkheidstoets, deskundigenaanwijzing, offerte en opdrachtbevestiging, toepasselijke protocolversie, betaalstatus of afgesproken betaalroute, planning en uitnodigingen, ontvangen stukken, rapportversies, revisie- en addendumverzoeken en financiële afwikkeling. Het nummer wordt vermeld op de offerte, opdrachtbevestiging, rapportage en relevante correspondentie en factuur, voor zover het documenttype dit toelaat.

ECC registreert de status van de opdracht in de LEX-Tool. De aanduiding NRBI/ECC-geregistreerd bevestigt dat de opdracht onder een uniek dossiernummer in de voorgeschreven route is opgenomen. De aanduiding ECC-gevalideerd mag alleen worden gebruikt nadat ECC de voorgeschreven administratieve en procedurele controles heeft vastgelegd, waaronder de volledigheid van de opdracht, de onafhankelijkheidstoets en de toepasselijke voorwaarden voor aanvang. Deze validatie is geen inhoudelijke goedkeuring van de bevindingen of conclusies, geen garantie op vergoeding door een verzekeraar en geen bindend oordeel over rechten of aansprakelijkheid.

Zonder voorafgaand LEX-Tool-opdrachtnummer is er geen formele NRBI/ECC-opdracht, geen NRBI/ECC-gevalideerde contra-expertise en geen NRBI/ECC-rapportage binnen dit protocol. Een nummer dat achteraf wordt aangemaakt, registreert de eerdere werkzaamheden niet met terugwerkende kracht als NRBI/ECC-opdracht. Werk buiten de geregistreerde ECC-route mag niet als NRBI/ECC-gevalideerd worden aangeduid.

6.2 Verzekeringsstatus en verantwoordelijkheid van de opdrachtgever

Als de contra-expertise wordt ingezet bij een verzekeringsclaim, is de aanvrager/opdrachtgever zelf verantwoordelijk om bij de verzekeraar of tussenpersoon na te gaan of de gemelde gebeurtenis onder de polis is verzekerd en wat de actuele status van de claim is. Dit geldt ook wanneer de aanvraag loopt via een rechtsbijstandverzekeraar, een verzekeraar die rechtsbijstand verleent of een advocaat die door de verzekerde is gekozen op basis van vrije advocaatkeuze.

De verzekerde controleert in die gevallen zelf met de rechtsbijstandverzekeraar en/of de advocaat of de gebeurtenis verzekerd is en of de kosten van de contra-expertise binnen de dekking, machtiging en eventuele kostenafspraken vallen.

NRBI/ECC en de deskundige controleren of beoordelen de polisdekking niet namens de verzekerde, opdrachtgever of advocaat. Zij vragen ook geen dekkingsbevestiging, machtiging of toestemming aan bij de verzekeraar namens hen. De aanvrager/opdrachtgever verstrekt ECC de beschikbare polisgegevens en relevante correspondentie, zoals het claimnummer, het rapport van de expert van de verzekeraar, de opdracht of machtiging van de rechtsbijstandverlener en een dekkingsbeslissing of bericht dat de dekking nog wordt onderzocht. De opdrachtgever meldt uitdrukkelijk of de verzekeraar de dekking heeft bevestigd, afgewezen, betwist of nog niet beoordeeld, en wie contractueel opdrachtgever en betaler is.

In de intake, offerte en opdrachtbevestiging wordt de gebeurtenis concreet benoemd, bijvoorbeeld als brand-, water- of lekkageschade, stormschade, bouwschade of gevolgschade. Zolang de verzekeraar de dekking niet heeft bevestigd, wordt dit aangeduid als een gestelde verzekerde gebeurtenis of als een gebeurtenis waarvan de dekking nog in geschil is. De term verzekerde gebeurtenis zonder voorbehoud wordt alleen gebruikt als de dekking door de verzekeraar is bevestigd of als die status anderszins voldoende is onderbouwd. Het feit dat een schadegebeurtenis heeft plaatsgevonden, betekent op zichzelf niet dat deze volgens de polis verzekerd is.

De deskundige beoordeelt de overeengekomen technische vragen, zoals oorzaak, aard en omvang van de schade en een mogelijke herstelmethode. De deskundige beslist niet namens de verzekeraar over polisdekking. Als de dekking niet vaststaat, kan de technische contra-expertise doorgaan wanneer de opdracht, betaalafspraken en onderzoeksvragen duidelijk zijn; ECC legt dan vast dat de opdrachtgever de mogelijke gevolgen van de dekkingsstatus voor vergoeding van de kosten begrijpt.

De wettelijke of contractuele beoordeling van de verzekeringsdekking blijft bij de verzekeraar en, bij een geschil, de daarvoor bevoegde geschilbeslechter. Een opdracht of doorverwijzing van een advocaat of rechtsbijstandverlener verandert deze rolverdeling niet en is op zichzelf geen dekkings- of betalingsgarantie.

6.3 Verkennende contra-expertise via de LEX-Tool

Een verkennende contra-expertise kan als afzonderlijke dienst via de LEX-Tool worden aangevraagd. Deze eerste fase is bedoeld voor een afgebakende eerste beoordeling van een bestaande rapportage, schadevaststelling of bouwkundig geschil en voor het vastleggen van eerste bevindingen en mogelijke vervolgstappen. De verkennende fase kan op locatie of op afstand worden uitgevoerd. De offerte en LEX-Tool-dienstvariant leggen vast welke activiteiten en welke schriftelijke terugkoppeling bij die fase horen.

Voor zowel de verkennende contra-expertise op locatie als de verkennende contra-expertise op afstand toont de LEX-Tool vóór opdrachtverlening afzonderlijk:

De start- en vervolgtarieven kunnen per onderzoeksvorm en dienstvariant verschillen. ECC beheert de geldende tarieven en zorgt dat het juiste tarief vooraf zichtbaar is in de offerte. Als een tarief of de omvang van een inbegrepen activiteit niet in de LEX-Tool is vastgelegd, vermeldt ECC dit vóór akkoord in de offerte; er wordt geen tarief achteraf verondersteld.

Het starttarief geldt voor de omschreven verkennende opdracht. Het vervolgtraject start niet automatisch. Als na de eerste beoordeling uitgebreider onderzoek, een volledige contra-expertise, aanvullende rapportage, een nieuwe opname, metingen of specialistisch werk wenselijk is, ontvangt de opdrachtgever eerst een vervolgvoorstel met scope, vervolgtarief, bijkomende kosten en betaalafspraken. Het vervolgwerk start pas nadat de opdrachtgever dit voorstel schriftelijk heeft aanvaard en aan de toepasselijke betalingsvoorwaarde is voldaan.

Een verkennende contra-expertise is beperkt tot de afgesproken eerste fase en levert niet vanzelf een volledige contra-expertiserapportage of een bindend advies op. De rapportage vermeldt de omvang van de verkenning, de gebruikte onderzoeksvorm, de beperkingen en welke aanvullende stappen nodig kunnen zijn. Een bindend karakter kan alleen ontstaan via de afzonderlijke NRBI-procedure voor bindend deskundigenadvies, met de daarvoor vereiste schriftelijke instemming.

7. Uitvoering van het onderzoek

De deskundige kiest de passende onderzoeksmethode op basis van de vraagstelling, beschikbare informatie, vaknormen en omstandigheden. De methode wordt niet aangepast uitsluitend omdat een partij een bepaalde uitkomst wenst.

De deskundige legt, voor zover relevant, vast:

Destructief onderzoek, materiaalafname, laboratoriumonderzoek en specialistische tests vinden alleen plaats na voorafgaande schriftelijke toestemming van de bevoegde opdrachtgever of rechthebbende, met afspraken over herstel, kosten en mogelijke gevolgen. Als aanvullend onderzoek noodzakelijk blijkt maar niet is opgedragen, vermeldt de deskundige dit en vraagt ECC toestemming voordat dit wordt uitgevoerd.

7.1 Contra-expertise op afstand

Een contra-expertise op afstand is mogelijk als de onderzoeksvragen op basis van dossierstukken, beeldmateriaal en overleg op afstand verantwoord kunnen worden beoordeeld. Deze vorm omvat geen opname op locatie. Zij kan worden ingezet als eerste beoordeling van een bestaande rapportage of schadevaststelling en om eerste bevindingen en eventuele aandachtspunten schriftelijk vast te leggen.

De opdrachtgever verstrekt de relevante stukken en beeldmaterialen en licht deze desgevraagd toe in een telefonisch of online gesprek. De opdrachtgever is verantwoordelijk voor de volledigheid en juistheid van de aangeleverde informatie en voor het duidelijk aangeven van de bron, datum en locatie waarop foto's, video's, metingen of verklaringen betrekking hebben. De opdrachtgever zorgt dat hij of zij gerechtigd is de stukken en beelden met ECC en de deskundige te delen.

De deskundige beoordeelt op professionele wijze of de aangeleverde informatie voldoende is voor een beoordeling op afstand. De deskundige kan geen fysieke toestand, maatvoering, verborgen constructies, vochtgehalte, materiaalopbouw of oorzaak ter plaatse vaststellen wanneer dit niet uit de stukken blijkt. De deskundige hoeft geen niet-onderbouwde aannames als feiten over te nemen. Als de informatie onvoldoende is, vermeldt de deskundige dit en kan hij of zij de beantwoording beperken, aanvullend materiaal opvragen, een opname op locatie adviseren of de opdracht voor de gevraagde conclusie niet aanvaarden.

De beperkingen en het risico van ontbrekende, onjuiste of niet-verifieerbare informatie komen voor rekening van de opdrachtgever. Dit ontslaat de deskundige niet van de plicht om zorgvuldig te werken, relevante onzekerheden te benoemen en geen verdergaande conclusie te trekken dan de beschikbare informatie draagt. Voor aanvang bevestigt de opdrachtgever schriftelijk dat hij of zij begrijpt dat geen locatieopname plaatsvindt, dat de beoordeling uitsluitend op het omschreven dossier en overleg berust en dat dit de reikwijdte en zekerheid van de bevindingen beperkt.

Een rapportage op afstand wordt aangeduid als contra-expertise op afstand – dossierbeoordeling en eerste bevindingen of met een gelijkwaardige duidelijke titel. De rapportage vermeldt uitdrukkelijk dat geen locatieopname heeft plaatsgevonden, welke informatie is beoordeeld, welke feiten niet onafhankelijk ter plaatse zijn gecontroleerd en welke conclusies daarom voorlopig of beperkt zijn. De rapportage geldt niet als volledige bouwkundige opname of vaststelling van de feitelijke toestand op locatie.

Een latere opname, meting, destructief onderzoek of uitgebreidere rapportage valt buiten de oorspronkelijke afstandsopdracht, tenzij die werkzaamheden daarin uitdrukkelijk zijn opgenomen. Vervolgwerk wordt vooraf als addendum of nieuwe opdracht vastgelegd, gekoppeld aan hetzelfde LEX-Tool-dossier waar dat volgens de ECC-werkwijze passend is, en afzonderlijk begroot.

Als de contra-expertise op afstand als verkennende LEX-Tool-dienst wordt aangevraagd, gelden daarnaast de start- en vervolgtarieven en de akkoordprocedure uit artikel 6.3.

7.2 Aanvullend en specialistisch vervolgonderzoek

De deskundige bepaalt op professionele gronden of de overeengekomen vragen aanvullend of specialistisch onderzoek vereisen, bijvoorbeeld inzet van een constructeur, installatie- of vocht- en schimmelexpert, calculator, laboratorium, meting of destructief onderzoek. De deskundige beschrijft waarom dit onderzoek nodig of wenselijk is, welke vraag ermee wordt beantwoord en wat de verwachte gevolgen zijn als het onderzoek niet wordt uitgevoerd. Een deskundige kan aanbevelen een specialist in te schakelen, maar breidt de opdracht niet zelfstandig uit.

De opdrachtgever of opdrachtgevers beslissen of zij met het aanvullende onderzoek instemmen. Vooraf legt ECC schriftelijk de aanvullende scope, deskundige of specialist, kosten, betaalafspraken, planning en eventuele gevolgen voor de rapportage vast. Het vervolgonderzoek start pas na de vereiste schriftelijke instemming en betaling of andere overeengekomen betaalwaarborg. Bij een bindende opdracht gelden daarnaast de instemmings- en wijzigingsregels uit de bindendadviesovereenkomst.

Als de opdrachtgever het aanbevolen onderzoek niet goedkeurt, voert de deskundige alleen de werkzaamheden binnen de bestaande opdracht uit, voor zover dat nog zorgvuldig en verantwoord kan. De deskundige legt vast dat het vervolgonderzoek is aanbevolen maar niet is opgedragen, welke vragen daardoor onbeantwoord blijven of minder zeker kunnen worden beantwoord en welke beperkingen dit geeft.

De opdrachtgever of opdrachtgevers dragen in dat geval het risico dat de contra-expertise minder volledig is, vragen onbeantwoord blijven of de gewenste onderbouwing niet kan worden geleverd. Dit laat de professionele zorgvuldigheidsplicht van de deskundige voor de wel uitgevoerde werkzaamheden onverlet. Als zonder aanvullend onderzoek geen verantwoorde conclusie mogelijk is, vermeldt de deskundige dit en kan hij of zij de betreffende vraag onbeantwoord laten of de opdracht voor dat onderdeel beëindigen.

8. Informatie van andere betrokkenen en wederhoor

Een contra-expertise is een opdracht van één partij. Dat betekent niet dat de deskundige relevante informatie van andere betrokkenen zonder beoordeling moet negeren. De deskundige bepaalt per opdracht welke informatie nodig is om zorgvuldig te kunnen rapporteren en welke vorm van wederhoor passend is.

Als een locatiebezoek of onderzoek gevolgen kan hebben voor de mogelijkheid van een andere partij om de schade zelf te onderzoeken, herstel te organiseren of diens standpunt toe te lichten, biedt ECC die partij waar redelijk en uitvoerbaar tijdig de gelegenheid om aanwezig te zijn of relevante informatie aan te leveren. De uitnodiging vermeldt doel, datum, locatie, onderzoeksmethode op hoofdlijnen en de mogelijkheid om stukken of opmerkingen in te dienen. Een uitnodiging verplicht de wederpartij niet om deel te nemen.

De deskundige kan de opdrachtgever vragen een relevante rapportage of standpunt van de wederpartij op te vragen. Als rechtstreeks contact met een wederpartij of diens deskundige nodig is, verloopt dit via ECC en wordt het dossier transparant vastgelegd. Er worden geen vertrouwelijke gegevens van de opdrachtgever gedeeld zonder grondslag of toestemming.

Wanneer wederhoor niet passend, niet mogelijk of niet proportioneel is, vermeldt de deskundige dat en licht hij of zij toe welke gevolgen dit heeft voor de reikwijdte of zekerheid van de beoordeling. Het ontbreken van wederhoor maakt een contra-expertise niet automatisch ongeldig, maar kan de bewijskracht of volledigheid beperken.

9. Kosten en betaling vooraf

9.1 Vergoeding op grond van artikel 7:959 BW

Bij een verzekerde schade bepaalt artikel 7:959 lid 1 BW dat redelijke kosten tot het vaststellen van de schade ten laste van de verzekeraar komen. Dit kan ook de kosten omvatten van een door de verzekerde ingeschakelde contra-expert. De Hoge Raad heeft bepaald dat hiervoor een dubbele redelijkheidstoets geldt: het moet redelijk zijn om de deskundige in te schakelen én de omvang van de gemaakte kosten moet redelijk zijn.

Het inschakelen van een eigen deskundige zal vaak redelijk zijn; vergoeding is niet beperkt tot gevallen waarin achteraf vaststaat dat de verzekeraar de schade te laag heeft vastgesteld. De kosten worden niet automatisch begrensd op het bedrag van de expert van de verzekeraar. De concrete feiten, opdracht, werkzaamheden en kosten blijven bepalend.

9.2 Wat maakt de kosten redelijk?

Er geldt geen wettelijk vast uurtarief of vast maximumbedrag voor contra-expertise. Bij de beoordeling van de redelijkheid zijn onder meer van belang:

Een hoger bedrag dan de kosten van de expert van de verzekeraar is niet op zichzelf onredelijk. Omgekeerd maakt een gebruikelijk of marktconform tarief een onnodige of buiten de opdracht vallende werkzaamheid niet automatisch redelijk.

9.3 Wie is de opdrachtgever en wie betaalt?

De offerte benoemt de contractuele opdrachtgever, de partij die de factuur ontvangt en de partij die moet betalen. De verzekerde die de contra-expert opdracht geeft, blijft volgens de opdrachtvoorwaarden in beginsel betalingsplichtig aan NRBI/ECC, ook als hij of zij de redelijke kosten vervolgens bij de verzekeraar kan claimen. De wettelijke vergoedingsrelatie met de verzekeraar en de betalingsafspraak tussen opdrachtgever en deskundige zijn twee afzonderlijke verhoudingen.

De standaardwerkwijze van NRBI/ECC is vooruitbetaling door de opdrachtgever. Dit geeft vooraf duidelijkheid over de financiering en voorkomt dat honorarium afhankelijk wordt van de inhoudelijke uitkomst. De opdrachtgever hoeft echter niet dubbel te betalen: als vóór aanvaarding een schriftelijke afspraak tot rechtstreekse betaling door een verzekeraar bestaat, een toereikende betalingsgarantie is verstrekt of een andere rechtsgeldig overeengekomen betaalroute geldt, kan ECC die route toepassen.

Een eventuele overdracht van een vordering op de verzekeraar (cessie) wordt uitsluitend gebruikt op basis van afzonderlijke, duidelijke afspraken waarin staat wie het risico draagt bij gehele of gedeeltelijke weigering of lagere vergoeding. Zonder zo'n afspraak blijft de opdrachtgever betalingsplichtig.

ECC belooft niet dat de verzekeraar kosten rechtstreeks betaalt of alle kosten vergoedt. ECC maakt de opdrachtgever vóór akkoord duidelijk of de opdracht vooruit moet worden betaald, of een directe betaalroute is overeengekomen, en welk bedrag de opdrachtgever zelf mogelijk moet dragen. De opdrachtgever kan vóór opdrachtverlening bij de verzekeraar informeren naar de schadebehandeling, de wijze van vergoeding en de gewenste informatie. Voorafgaande toestemming van de verzekeraar is alleen een voorwaarde als de polis of een andere toepasselijke afspraak dat vereist; NRBI/ECC stelt dit niet als algemene wettelijke voorwaarde.

9.4 Startvoorwaarde, begroting en wijzigingen

Bij de standaardroute wordt de opdracht pas ingepland en inhoudelijk gestart nadat:

De offerte bevat een begrijpelijke eerste kostenraming met werkzaamheden en uren of vaste onderdelen, honorarium, btw, reistijd, reis- en bijkomende kosten, eventuele stelposten, uitgesloten werkzaamheden, een kostenplafond of waarschuwing bij overschrijding en de betalingsroute. Kosten voor derden, specialistisch onderzoek en niet inbegrepen werkzaamheden worden afzonderlijk benoemd. Als de begroting tijdens de opdracht dreigt te worden overschreden, meldt ECC dit vooraf en vraagt schriftelijk akkoord op de aanvullende opdracht, tenzij direct handelen nodig is om schade of gevaar te beperken.

De betaling of eventuele vergoeding door de verzekeraar mag de inhoudelijke beoordeling niet beïnvloeden. Een eventuele derde deskundige of arbiter valt buiten de contra-expertise, tenzij hiervoor afzonderlijk een opdracht en afspraken zijn vastgelegd.

10. Rapportage

De rapportage bevat, voor zover relevant voor de opdracht:

Bij een contra-expertise op afstand vermeldt de rapportage bovendien expliciet de onderzoeksvorm, dat geen locatieopname heeft plaatsgevonden, de door de opdrachtgever aangeleverde bronnen en de gevolgen daarvan voor verificatie, volledigheid en zekerheid. De bevindingen worden beperkt tot wat uit de stukken en het overleg verantwoord kan worden afgeleid.

De rapportage maakt duidelijk dat zij is opgesteld in opdracht van de opdrachtgever. De deskundige maakt tevens duidelijk dat de opdrachtgever geen zeggenschap heeft over de inhoudelijke conclusies. De rapportage is geen bindend advies en stelt geen juridisch recht of verzekeringsdekking vast, tenzij daarvoor een afzonderlijke, rechtsgeldige opdracht is aanvaard.

De offerte en rapportage vermelden dat contra-expertise of tegenbewijs geen garantie geeft op een bepaalde uitkomst of op aanvaarding van de bevindingen door andere partijen. Deze toelichting beperkt de professionele zorgvuldigheid die van de deskundige wordt verwacht niet.

Een conceptrapport wordt alleen verstrekt als dat in de opdracht is afgesproken of de deskundige dit nodig vindt voor een afgebakende controle. Een eventuele conceptfase dient om feitelijke onjuistheden, ontbrekende stukken of onduidelijke formuleringen te signaleren. Zij biedt geen recht om een professionele conclusie te laten wijzigen omdat een partij het daarmee oneens is. Reacties en de wijze waarop deze zijn verwerkt, worden volgens de opdracht vastgelegd.

Het rapport wordt verstrekt aan de contractueel aangewezen ontvanger(s). De opdrachtgever bepaalt niet achteraf dat een reeds opgedragen ongunstige bevinding moet worden verwijderd. Regels over procesinbreng, bewijs, openbaarmaking, privacy en vertrouwelijkheid blijven van toepassing; dit protocol kan wettelijke of rechterlijke verplichtingen tot verstrekking niet opzijzetten.

11. Revisieverzoeken

Op de rapportage is het toepasselijke NRBI-protocol Revisieverzoek van toepassing. De geldende versie wordt bij de opdracht of rapportage vermeld. Als uitgangspunt geldt dat een revisieverzoek binnen 21 kalenderdagen na beschikbaarstelling van de rapportage wordt ingediend, tenzij de opdracht, een toepasselijk protocol of een wettelijke of procedurele termijn anders bepaalt.

Een revisieverzoek moet concreet aangeven:

De deskundige beoordeelt zelfstandig of het verzoek aanleiding geeft tot correctie of verduidelijking. Een correctie wordt traceerbaar vastgelegd. Een verzoek dat uitsluitend strekt tot een andere conclusie, het weglaten van een onwelgevallige bevinding of het schrijven naar de voorkeur van de opdrachtgever is geen revisiegrond.

Het beoordelen van een revisieverzoek en het verrichten van aanvullende werkzaamheden kunnen afzonderlijk worden gefactureerd als het toepasselijke revisieprotocol of de offerte dat bepaalt. Nieuwe onderzoeksvragen, nieuwe stukken die een nieuwe analyse vergen, een aanvullende opname of een nieuwe schadebegroting vallen in beginsel onder een afzonderlijke addendumopdracht. De opdrachtgever ontvangt vooraf informatie over de verwachte kosten.

Reactie op een standpunt van de wederpartij

Als de wederpartij of andere betrokken partijen het niet eens zijn met de contra-expertise, ontstaat daardoor geen automatische opdracht voor NRBI/ECC of de deskundige om daarop te reageren. Bij een niet-bindende opdracht worden NRBI/ECC en de deskundige niet alsnog partij bij het geschil en nemen zij geen beslissing over welk partijstandpunt moet worden gevolgd.

Wil de opdrachtgever dat de deskundige reageert op een ontvangen reactie, rapport of bezwaar van de wederpartij, dan dient de opdrachtgever daarvoor een gemotiveerd verzoek in volgens het NRBI-protocol Revisieverzoek. ECC beoordeelt aan de hand van dat protocol of het verzoek gaat om een feitelijke correctie, verduidelijking, inhoudelijke reactie op opmerkingen, nieuwe onderzoeksvraag of aanvullend onderzoek. Waar nodig gelden daarnaast het protocol Addendumverzoek, de betalingsafspraken en de regels over informatie-uitwisseling en wederhoor.

ECC legt vooraf vast welke werkzaamheden worden uitgevoerd, wie de reactie ontvangt en welke kosten gelden. Aanvullend werk start pas na schriftelijk akkoord en naleving van de toepasselijke betalingsvoorwaarde.

Een deskundige reactie op opmerkingen wordt opgesteld binnen de overeengekomen opdracht en blijft gericht op het gerechtvaardigde belang van de opdrachtgever(s). De reactie is geen bindend oordeel, uitspraak of bemiddeling tussen partijen, tenzij voor een afzonderlijk bindend deskundigenadvies vooraf de daarvoor vereiste overeenkomst is gesloten.

12. Bescherming tegen beïnvloeding en ongewenst contact

De deskundige mag inhoudelijk worden bevraagd via de overeengekomen dossierroute. Kritische opmerkingen, een klacht of het gebruik van wettelijke rechten door een betrokkene worden op zichzelf niet als ongewenste beïnvloeding beschouwd.

Niet aanvaardbaar zijn onder meer:

ECC registreert relevante contacten en incidenten. Bij een vermoeden van ongewenste beïnvloeding kan ECC communicatie centraliseren, een gesprek beëindigen, een contactpersoon aanwijzen, de deskundige vervangen, onderzoek tijdelijk opschorten of de opdracht beëindigen. De maatregel is proportioneel, wordt gemotiveerd en wordt aan de opdrachtgever meegedeeld. Waar nodig wordt ondersteuning geboden bij aangifte of melding. Dit artikel beperkt niet het recht om een klacht in te dienen, een rapport inhoudelijk te betwisten of een rechtsmiddel te gebruiken.

13. Veiligheid op locatie

Voor een opname beoordeelt ECC of er concrete aanwijzingen zijn voor een verhoogd veiligheidsrisico. Afhankelijk daarvan kan ECC passende maatregelen afspreken, zoals aanwezigheid van een tweede medewerker, een aangepaste locatie of tijd, communicatie via ECC, of verplaatsing van het bezoek.

Een deskundige hoeft een opname niet te beginnen of voort te zetten als de situatie onveilig is. De deskundige meldt dit direct aan ECC. ECC legt de reden en de gevolgen voor planning en kosten vast en organiseert, waar mogelijk, een veilige hervatting. Redelijke reeds gemaakte kosten worden behandeld volgens de opdrachtvoorwaarden.

14. Vertrouwelijkheid en dossierbeheer

Dossierinformatie wordt alleen gebruikt voor de uitvoering, administratie, kwaliteitsborging en eventuele klachtenbehandeling van de opdracht, binnen de geldende privacyregels. ECC beperkt toegang tot medewerkers en deskundigen die deze informatie nodig hebben. Bewaartermijnen, rechten van betrokkenen en eventuele verstrekking aan derden worden geregeld volgens de toepasselijke privacyverklaring, overeenkomst en wettelijke verplichtingen.

Een deskundige gebruikt dossierinformatie niet voor eigen publiciteit, casusbeschrijvingen of onderwijsdoeleinden zonder voorafgaande toestemming en passende anonimisering. De opdrachtgever deelt het rapport alleen met inachtneming van toepasselijke wetgeving, vertrouwelijkheidsafspraken en de rechten van betrokkenen; een contractuele beperking mag wettelijke bewijs- of procesrechten niet uitsluiten.

15. Klachten en inhoudelijk verschil van mening

Een klacht over communicatie, planning, onafhankelijkheid, zorgvuldigheid of de toepassing van dit protocol wordt volgens het toepasselijke NRBI-klachtenprotocol behandeld. Een klacht vervangt de revisieprocedure niet en heeft niet automatisch tot gevolg dat een rapport wordt ingetrokken.

Een inhoudelijk verschil van mening kan worden voorgelegd aan een andere deskundige, de verzekeraar, een klachteninstantie, geschillencommissie, mediator, arbiter of rechter, voor zover die route beschikbaar en passend is. NRBI/ECC beslist met deze contra-expertise niet automatisch over een verzekeringsclaim, dekking, aansprakelijkheid of het geschil als geheel.

16. Opschorting, beëindiging en vervanging

ECC kan de opdracht opschorten of beëindigen als:

ECC motiveert de maatregel schriftelijk en beschrijft, voor zover mogelijk, welke werkzaamheden zijn verricht, welke kosten verschuldigd zijn en of een andere deskundige of aangepaste opdracht mogelijk is. Beëindiging geeft geen recht om eerder vastgestelde bevindingen te herschrijven of te verbergen. Een eventueel nog niet besteed deel van een voorschot wordt afgerekend volgens de offerte en toepasselijke voorwaarden.

17. Kwaliteitsborging

ECC kan een administratieve en methodische volledigheidscontrole uitvoeren en, bij complexe of risicovolle opdrachten, een tweede deskundige inschakelen voor collegiale toetsing. Een collegiale toetsing is geen herbeoordeling door ECC en maakt de toetser niet automatisch mede-auteur. De rapporterende deskundige blijft verantwoordelijk voor de eigen conclusies en vermeldt een inhoudelijke toetsing als deze wezenlijk invloed heeft op de rapportage.

18. Samenhang en rangorde

Dit protocol geldt samen met de toepasselijke opdrachtbevestiging, offerte, betalingsregeling, onafhankelijkheids- en integriteitsregels, revisie- en addendumprotocollen, klachtenprotocol, privacyverklaring en algemene voorwaarden. De versie die vóór aanvaarding aan de opdrachtgever is verstrekt, geldt voor die opdracht, tenzij partijen schriftelijk anders overeenkomen.

Bij tegenstrijdigheid geldt de volgende rangorde: dwingend recht en een toepasselijke rechterlijke beslissing; daarna de specifieke schriftelijke opdracht- of overeenkomstafspraken; daarna dit protocol; daarna overige algemene informatie. Dit protocol kan geen wettelijke rechten van opdrachtgever of derden beperken.

19. Vaststelling en evaluatie

Dit protocol is definitief vastgesteld. Documentnummer en definitieve versie zijn vermeld; ingangsdatum 1 januari 2026, versiedatum 3 november 2026. Het bevoegde NRBI-beheer bewaakt de publicatie en revisies. ECC zorgt dat de geldende versie beschikbaar is vóór aanvaarding van een contra-expertise en dat de toepasselijke versie in het dossier wordt geregistreerd.

Het protocol wordt periodiek geëvalueerd en eerder herzien als wetgeving, rechtspraak, beroepsregels of de operationele werkwijze daartoe aanleiding geven.

20. Bronnen en referentiekader

Bij de opstelling zijn de volgende openbare bronnen geraadpleegd. Zij zijn richtinggevend; de toepasselijkheid verschilt per opdracht en type schade.

1. Artikel 7:959 lid 1 BW — redelijke kosten tot het vaststellen van de schade komen ten laste van de verzekeraar: wettekst — https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0005290&artikel=959&g=2026-01-01&z=2026-10-26. 2. NIVRE, Gedragsregels — professionele zorgvuldigheid, objectiviteit en het bewaken van de positie als objectief deskundige: NIVRE Gedragsregels (PDF) — https://nivre.nl/wp-content/uploads/2024/10/nivre-gedragsregels.pdf. 3.

Verbond van Verzekeraars, Gedragscode Schade-expertiseorganisaties — deskundigheid, kwaliteit, heldere communicatie en objectieve schadevaststelling; de code richt zich in hoofdzaak op materiële schade en organisaties binnen de branche: toelichting en actuele code — https://www.verzekeraars.nl/branche/zelfreguleringsoverzicht-digiwijzer/gedragscode-schade-expertiseorganisaties. 4. Hoge Raad 28 januari 2022, ECLI:NL:HR:2022:81 — toepassing van de dubbele redelijkheidstoets, keuzevrijheid van de consument-verzekerde en contra-expertisekosten: uitspraak — https://www.wetten-overheid.nl/rechtspraak/ECLI%3ANL%3AHR%3A2022%3A81. 5.

Hoge Raad 9 september 2022, ECLI:NL:HR:2022:1174 — uitleg over redelijke kosten van schadevaststelling en de bijzondere bescherming voor consumenten onder artikel 7:963 lid 6 BW: uitspraak — https://www.wetten-overheid.nl/rechtspraak/ECLI%3ANL%3AHR%3A2022%3A1174. 6. Artikel 7:963 BW — de niet-afwijkbaarheid van artikel 7:959 lid 1 BW voor consumenten binnen de wettelijke grens: wettekst — https://www.wetten-overheid.nl/wet/BWBR0005290/artikel/963. 7.

Kifid, “Betaalt de verzekeraar de rekening van mijn contra-expert?” — publieksuitleg over vergoeding van redelijke kosten en de afbakening met een geschil dat uitsluitend de dekking betreft: Kifid-uitleg — https://www.kifid.nl/kifid-kennis-en-uitspraken/kifid-kennis/betaalt-de-verzekeraar-de-rekening-van-mijn-contra-expert/. 8. Kifid, uitspraak 2026-0858 — voorbeeld waarin vergoeding onder artikel 7:959 BW niet gold omdat de schade niet verzekerd was: uitspraak — https://www.kifid.nl/media/4xspymrx/uitspraak-2026-0858.pdf. 9. NRBI-protocol bindend deskundigenadvies, definitief — organisatorische aansluiting op onafhankelijkheidstoets, ECC-rol, betaling vooraf, revisieverzoek en addendumverzoek.

De regels voor bindend advies gelden alleen voor zover zij uitdrukkelijk op een contra-expertise van toepassing zijn verklaard.

De genoemde juridische bronnen geven geen garantie dat specifieke kosten in een individuele verzekeringszaak worden vergoed. De opdracht, polis, toepasselijk recht en feiten van het geval blijven bepalend. ECC beoordeelt de redelijkheid van de eigen offerte vooraf, maar kan niet bindend vaststellen welk deel een verzekeraar uiteindelijk moet vergoeden.

---

Stichting NRBI / ECC Onafhankelijke beoordeling. Deskundige vaststelling. Zorgvuldige dossierbehandeling.

Definitief vastgesteld. Ingangsdatum: 1 januari 2026. Versiedatum en vaststellingsdatum van deze publicatie: 3 november 2026. Deze versiedatum is geen verklaring dat deze tekst al op 1 januari 2026 was gepubliceerd. Voor bestaande opdrachten blijft de vooraf overeengekomen versie leidend; deze publicatie wijzigt die afspraken en rechterlijke aanwijzingen niet automatisch.