1. Doel en toepasselijkheid
Dit is het revisieprotocol van het Nederlands Register Bouwkundig Inspecties en Expertise (NRBI). Het geldt voor revisieverzoeken bij dienstverlening die via de NRBI-portal of het ECC, het Expertisecoördinatiecentrum van NRBI, tot stand komt en voor opdrachten die binnen het proces LEX-Tool worden ingeboekt en verwerkt. Deze opdrachten zijn herkenbaar aan een LEX-Tool-opdrachtnummer. Dit nummer verbindt de opdracht, het dossier, het rapport en het revisieverzoek en moet bij indiening worden vermeld. Het protocol wordt vooraf bij de offerte of opdracht beschikbaar gesteld en van toepassing verklaard. De overeengekomen protocolversie blijft voor die opdracht leidend; een nieuwe publicatie wijzigt bestaande opdrachten niet automatisch.
2. Wat is een revisie?
Een revisie herstelt een concrete verschrijving, een onjuiste zinsnede of een aantoonbare fout in het bestaande rapport. De deskundige beoordeelt of de passage daadwerkelijk een fout bevat en hoe deze moet worden hersteld. Alleen onvrede met een conclusie is geen grond voor revisie.
3. Onafhankelijkheid, vierogenprincipe en weigering
Het deskundigenonderzoek en de rapportage worden onafhankelijk en onpartijdig opgesteld. Een revisie is uitsluitend bedoeld om een onderbouwde fout te herstellen en mag deze onafhankelijkheid niet aantasten. Het herschrijven van bevindingen of conclusies om de opdrachtgever of een andere partij tegemoet te komen is geen geldige grond voor revisie. Een onwelgevallige uitkomst is op zichzelf geen fout. Ook betaling geeft geen recht op een gewenste formulering of conclusie. NRBI hanteert bij de inhoudelijke beoordeling het vierogenprincipe: de verantwoordelijke deskundige beoordeelt het verzoek en een tweede deskundig beoordelaar, zo nodig door ECC aangewezen, toetst de onderbouwing en de voorgestelde beslissing. Zij wegen of sprake is van een aantoonbare fout, of correctie inhoudelijk verantwoord is, of hoor en wederhoor nodig is en of het verzoek onder kosteloos herstel of vooraf overeen te komen betaald meerwerk valt. ECC coördineert de procedure en kostenafspraken; de verantwoordelijke deskundige behoudt zijn eigen professionele oordeel en verantwoordelijkheid voor de rapportage. De deskundige kan een verzochte wijziging gemotiveerd weigeren wanneer hij deze op basis van de onderzoeksgegevens en zijn deskundigheid niet kan onderschrijven, wanneer het verzoek uitsluitend een voor een partij gunstiger uitkomst beoogt zonder aantoonbare fout, of wanneer verwerking van achteraf aangeleverde feiten zonder het vereiste hoor en wederhoor de zorgvuldigheid of onafhankelijkheid zou aantasten. Nieuwe feiten worden niet zonder meer als revisie verwerkt; zo nodig wordt eerst een addendum, aanvullend onderzoek of een passende procedure voor hoor en wederhoor voorgesteld. De beslissing wordt per betwist onderdeel schriftelijk gemotiveerd en vastgelegd, met de grond voor toewijzing of weigering, de beoordeling volgens het vierogenprincipe, eventuele vervolgstappen en de toepasselijke kostenafspraak. Het weigeren van een gewenste wijziging laat de verplichting tot herstel van een vastgestelde fout, toepasselijke wettelijke verplichtingen en rechterlijke aanwijzingen onverlet.
4. Binnen drie werkbare weken
Dien een volledig en concreet revisieverzoek in binnen drie werkbare weken vanaf de dag na het beschikbaar stellen van het rapport aan de opdrachtgever of partijen. Een werkbare week telt vijf werkdagen: maandag tot en met vrijdag, met uitzondering van officiële feestdagen en vooraf aan partijen gemelde vakantie- of sluitingsperioden van ECC of de betrokken deskundige. De termijn omvat dus vijftien werkbare dagen. ECC bevestigt de toepasselijke einddatum met de rapportverstrekking of bij de beoordeling van het verzoek. Valt er bijvoorbeeld een gemelde vakantie van twee weken binnen deze periode, dan kan de termijn vijf kalenderweken beslaan. Een vakantie van een partij schort de termijn niet automatisch op. Binnen deze termijn wordt een vastgestelde verschrijving of aantoonbare fout die de deskundige moet herstellen in beginsel zonder aanvullende herstelkosten gecorrigeerd. Deze regeling omvat uitsluitend foutcorrectie; aanvullende vragen en werkzaamheden vallen er niet onder.
5. Na drie werkbare weken: dossierstudie en kosten
Bij een later ontvangen revisieverzoek geldt standaard een startinzet van twee uur dossierstudie tegen het voor de opdracht geldende uurtarief. Daarbovenop komt de benodigde tijd voor beoordeling, verwerking en het opstellen van een correctieblad of herziene rapportage. Dit betreft dus geen totaalprijs van twee uur. ECC of de deskundige bevestigt vooraf het toepasselijke tarief, de geraamde inzet en eventuele vooruitbetaling. Betaalde werkzaamheden starten na akkoord op deze kostenafspraak. Deskundigen en ECC behandelen meerdere dossiers. Na verloop van tijd moeten zij de oorspronkelijke stukken, onderzoeksvragen en bevindingen opnieuw lezen om het verzoek zorgvuldig in de juiste context te beoordelen. Binnen drie werkbare weken is die context doorgaans nog voldoende actueel.
6. Wat is meerwerk?
Nieuwe feiten, nieuwe stukken, aanvullende onderzoeksvragen, een nieuwe opname, een andere beoordeling en verzoeken om verdere duiding of uitleg behoren niet tot een standaardrevisie. Dit geldt ook voor vragen zoals: “Wat bedoelt u hiermee?”, “Kunt u de bevinding verder toelichten?” of “Kunt u dit verduidelijken voor partijen of de rechtbank?”. Dergelijke werkzaamheden zijn in beginsel meerwerk wanneer zij buiten de bestaande opdracht vallen, ook bij indiening binnen drie werkbare weken. De uitzonderingen voor eigen foutcorrectie, reeds overeengekomen conceptreacties en procedurele verplichtingen uit het onderdeel over de informatiepositie blijven gelden. ECC of de deskundige bepaalt de benodigde inzet en biedt deze afzonderlijk aan. Een onjuiste zinsnede die werkelijk een aantoonbare fout bevat kan wel onder foutcorrectie vallen.
7. Addendum en beslissing
Nieuwe feiten of aanvullende onderwerpen kunnen worden behandeld in een addendum bij het oorspronkelijke rapport. ECC of de deskundige beslist of een addendum passend is, welke vragen worden behandeld en of aanvullend onderzoek en hoor en wederhoor nodig zijn. Een aanvraag geeft geen recht op een addendum of op aanpassing van de oorspronkelijke conclusie. De scope, kosten en procedure worden vooraf overeengekomen. Een addendum blijft herkenbaar verbonden aan het oorspronkelijke rapport.
8. Zo dient u een verzoek in
Gebruik het formulier Revisieverzoek. Vermeld het verplichte LEX-Tool-opdrachtnummer en de bekende dossier-, zaak- en rapportnummers, de oorspronkelijke rapportversie, de rapportdatum en de datum waarop het rapport beschikbaar is gesteld. Voeg het rapport toe. Geef per onderdeel de pagina, alinea of regel, huidige tekst, voorgestelde correctie en concrete onderbouwing van de fout. Dien de onderdelen zoveel mogelijk gebundeld in. ECC controleert de volledigheid, bevoegdheid van de aanvrager, termijn en aard van het verzoek en deelt de vervolgstap en eventuele kosten mee.
9. Vastlegging en hoor en wederhoor
Een vastgestelde correctie wordt herkenbaar vastgelegd met datum en versie, in een correctieblad of herziene rapportage. Het oorspronkelijke rapport blijft traceerbaar. In een gezamenlijk, bindend of gerechtelijk traject worden correcties en relevante aanvullende informatie volgens de toepasselijke procesafspraken aan de betrokken partijen beschikbaar gesteld. Rechterlijke opdrachten, termijnen en aanwijzingen blijven leidend; dit protocol vervangt geen door de rechtbank bepaalde reactietermijn op een conceptrapport.
10. Bestaande rechten
Dit protocol regelt de praktische behandeling en kostenafspraken van verzoeken. Het beperkt geen wettelijke rechten of verplichtingen tot herstel. Kosten worden niet automatisch verschuldigd door alleen een formulier in te dienen; een betaalde vervolgopdracht vereist een vooraf bevestigde kostenafspraak.
11. Documentbeheer
Protocolnummer NRBI-PRO-REV-001. De actuele versie en publicatiedatum staan bovenaan dit document. Beheer en publicatie: ECC / NRBI. De website, gekoppelde formulieren en automatisch gegenereerde PDF gebruiken dezelfde gepubliceerde tekst. Vermeld bij correspondentie steeds protocolnummer en versie.
12. Informatiepositie, onvolledige of onjuiste voorstelling van zaken
Een onvolledige of onjuiste voorstelling van zaken kan ontstaan wanneer een aanvrager, opdrachtgever of andere partij relevante informatie, eerdere rapporten, afspraken, tekeningen, correspondentie of documenten niet volledig verstrekt, onjuist weergeeft of uit hun context presenteert. Dit kan bewust of onbewust gebeuren, bijvoorbeeld doordat een partij zelf niet over alle gegevens beschikt. Onvolledigheid is niet zonder meer bewijs van opzet, misleiding of ongeoorloofde beïnvloeding. De deskundige beschrijft eerst concreet wat ontbreekt of afwijkt en biedt gelegenheid tot toelichting. Een partijverklaring is geen vastgestelde onderzoeksbevinding.
12.1. Oorspronkelijke opdracht en vastlegging van de opname
De bij aanvaarding vastgelegde casus, opdrachtomschrijving, onderzoeksvragen, overeengekomen scope en dossierstukken vormen het uitgangspunt. De opname op locatie is het referentiemoment voor de feitelijk waargenomen toestand en de toen besproken informatie, ook bij mondeling hoor en wederhoor. Leg opnamedatum, aanwezigen, verklaringen, beschikbare stukken, onderzoeksbeperkingen en niet-zichtbare of niet-toegankelijke onderdelen vast. Een latere herinnering of gewijzigde partijlezing wordt niet zonder onderbouwing als een waarneming van dat moment opgenomen. Dit referentiemoment sluit de informatieverzameling niet automatisch af. Een vooraf afgesproken aanlevertermijn, stukken die de deskundige zelf nog heeft opgevraagd, de conceptreactiefase en de toepasselijke procedure blijven gelden. Een overeengekomen scopewijziging wordt afzonderlijk schriftelijk vastgelegd. De deskundige onderzoekt ook de betrouwbaarheid en beperkingen van de oorspronkelijke casus; deze is geen verplicht te volgen partijwaarheid.
12.2. Stukken, verklaringen en inzichten die later worden aangeboden
Latere uploads in de aanvraagstraat of LEX-Tool en stukken per e-mail wijzigen de oorspronkelijke opdracht niet vanzelf. Registreer datum van ontvangst, herkomst, datum en versie van het stuk, de eerdere beschikbaarheid, de reden van late aanlevering en het verband met een concrete onderzoeksvraag of rapportpassage. Wie stelt dat informatie eerder is verstrekt, vermeldt wanneer, via welk kanaal en aan wie, met beschikbare verzend-, ontvangst- of dossiergegevens. Een upload bewijst niet zonder meer dat de deskundige de inhoud tijdig heeft ontvangen, beoordeeld of geverifieerd; een ontbrekende ontvangstregistratie bewijst evenmin dat niets is aangeboden. Mondelinge informatie of beweerd mondeling wederhoor wordt herleidbaar schriftelijk vastgelegd. Een latere eenzijdige verklaring vormt geen vervanging van de afgesproken mogelijkheid voor andere betrokken partijen om op relevante informatie te reageren. Vertrouwelijke of niet-deelbare stukken worden niet stilzwijgend als oncontroleerbare grondslag voor een conclusie gebruikt; de deskundige bepaalt een passende route en vermeldt beperkingen.
12.3. Onafhankelijke weging en gemotiveerde beslissing
De verantwoordelijke deskundige weegt inhoudelijke relevantie, betrouwbaarheid, tijdigheid, eerdere beschikbaarheid, verifieerbaarheid, opdrachtgrenzen en benodigde werkzaamheden. Bij revisie geldt het vierogenprincipe uit het revisieprotocol. ECC bewaakt de dossiervastlegging, procedure en kostenafspraken, maar bepaalt geen gewenste technische conclusie. Mogelijke uitkomsten zijn: aantoonbare fout corrigeren, binnen de bestaande opdracht reageren, gegevens of wederhoor aanvullen, een afzonderlijk addendum of aanvullend onderzoek offreren, of een verzochte wijziging gemotiveerd weigeren. De deskundige kan een wijziging weigeren die niet verantwoord kan worden onderbouwd, buiten de opdracht valt, of uitsluitend een partijuitkomst beoogt. Hij legt per onderdeel schriftelijk vast welke informatie is meegewogen, wat ontbreekt, waarom een route is gekozen en wat de gevolgen voor eerdere bevindingen zijn. Hij mag geen vastgestelde eigen fout laten voortbestaan met alleen een beroep op late aanlevering of een onvolledige partijvoorstelling.
12.4. Revisie, addendum en benodigde inspanning
Een fout in de verwerking of beoordeling van informatie die tijdig beschikbaar was en binnen de opdracht behoorde te worden beoordeeld, kan een revisiegrond zijn. Een eerder ontbrekend stuk of een achteraf toegevoegde verklaring is op zichzelf geen bewijs dat het oorspronkelijke rapport fout was. Beoordeel of de eerdere conclusie destijds voldoende onderbouwd was en of de onderzoeksbeperkingen correct waren vermeld. Vermeld expliciet wanneer een nieuw inzicht ontstaat door gegevens die toen niet beschikbaar waren. Aanvullende dossierstudie, verificatie, nieuwe vragen, extra uitleg buiten de afgesproken rapportage, een nieuwe opname, specialistische toets of aanvullend wederhoor wegens later aangeboden informatie zijn in beginsel meerwerk, ook binnen drie werkbare weken. De deskundige bepaalt professioneel de benodigde werkzaamheden en geraamde inspanning; ECC of de deskundige bevestigt vooraf scope, tarieven, kostenraming en betalingsroute. Indiening, een e-mail of een upload is geen akkoord op betaalde werkzaamheden en geeft geen recht op een bepaalde uitslag. Bij een overschrijding wordt eerst opnieuw afgestemd. Deze meerwerkregel geldt niet automatisch voor herstel van een tekortkoming van de deskundige, overeengekomen reguliere conceptreacties, al inbegrepen dossieraanvulling of werkzaamheden die uit wettelijke verplichtingen of rechterlijke aanwijzingen voortvloeien. Ook de kosten van twee uur dossierstudie bij een laat revisieverzoek mogen zulke herstelverplichtingen niet uitsluiten. De toepasselijke opdracht, kostenafspraken en bestaande rechten blijven bepalend.
12.5. Beïnvloeding, hoor en wederhoor en gerechtelijke opdrachten
Een partij mag onderbouwde bezwaren, vragen en gegevens voorleggen. Dat is niet op zichzelf ongeoorloofde beïnvloeding. Eisen om zonder inhoudelijke grond een conclusie te wijzigen, relevante tegeninformatie weg te laten, terugwerkende kracht aan verklaringen te geven of af te wijken van de afgesproken procedure worden niet gevolgd. Leg een concreet incident feitelijk vast en stem de verdere communicatie af met ECC; beoordeel het verzoek op zijn inhoud. Een verschil van mening of een ongunstige uitslag geeft geen automatisch recht op herschrijven, maar ook geen automatische afwijzing van een onderbouwd bezwaar. Bij gezamenlijk, bindend of gerechtelijk onderzoek worden relevante toevoegingen volgens de toepasselijke procedure gedeeld. Bij rechterlijke benoeming bepalen de rechterlijke vraagstelling en aanwijzingen de bevoegdheid; bij twijfel over late stukken, uitbreidingen of bezwaren wordt het gerecht geraadpleegd. De deskundige reageert gemotiveerd binnen dat kader. Dit protocol verkort geen rechterlijke reactietermijn en maakt de voorgeschreven behandeling van conceptreacties niet afhankelijk van een particuliere vervolgopdracht. Bron voor de gerechtelijke procedure: https://www.rechtspraak.nl/binaries/content/assets/ao/ao-leidraad-deskundigen-wt.pdf
12.6. Versiebeheer en toepassing
Deze aanvulling wordt vanaf 12 oktober 2026 bij nieuwe toepasselijke aanvragen en vervolgopdrachten beschikbaar gesteld. Een nieuwe protocolpublicatie wijzigt eerder aanvaarde opdrachten of opgeslagen akkoordversies niet stilzwijgend. Toepassing op een lopende opdracht volgt uit het bestaande opdrachtkader, de procedure en eventuele nieuwe afspraken. Het oorspronkelijke rapport blijft traceerbaar; wijzigingen, addenda, informatiebron, beslissing en kostenakkoord krijgen een datum en versie.
Revisieverzoek indienen
Houd het oorspronkelijke rapport, uw LEX-Tool-nummer en de onderbouwing van uw verzoek bij de hand.
Revisieverzoek indienenNRBI rapportage en validatie · Alle voorwaarden en protocollen